Biskupin, określany niekiedy mianem Polskich Pompei, jest jednym z najciekawszych wykopalisk archeologicznych w Europie.

Kultura łużycka to pojęcie archeologiczne, pod którym różni badacze widzieli różne etnosy – Germanów, Słowian lub Illirów. Kultura łużycka obejmowała w przybliżeniu ziemie współczesnej Polski i niemieckich Łużyc, w czasie od środkowej epoki brązu po wczesny okres żelaza.
Na półwyspie Jeziora Biskupińskiego (1933r) odkyto ślady świetnie zachowanego w torfie obronnego osiedla kultury łużyckiej, jest to największa w Europie ekspozycja osady warownej in situ z początku epoki żelaza. Wyspa otoczona falochronem (ok. 30.000 pali drewnianych wbitych w dno jeziora pod kątem 45%), oraz wałem drewnianym o wysokości 6 m. wypełnionym kamieniami i piaskiem. Do osady prowadziła brama wjazdowa zamykana dwuskrzydłowymi wrotami, a wewnątrz osady znajdowała się ulica okrężna oraz ulice poprzeczne, wzdłuż których usytuowano 13 rzędów drewnianych domów, zbudowanych w technice sumikowo-łątkowej. Osadę ze stałym lądem łączył drewniany pomost, który prowadził wokół wałów, dzięki czemu wrogowie byli łatwiejszym celem dla obrońców. Cały „fundament” grodu wykonany był z drewnianych bali, które dokładano w przypadku podniesienia się poziomu wód jeziora. W pobliżu bramy znajdował się niewielki plac wyłożony piaskiem, gliną i gałęziami, służący zapewne jako miejsce spotkań lub obrzędów religijnych mieszkańców osady. Na podstawie badań dendrochronologicznych stwierdzono, że osada powstała najprawdopodobniej zimą 738 roku p.n.e., na podmokłej wyspie na jeziorze Biskupińskim (obecnie półwysep), o kształcie w przybliżeniu owalnym i powierzchni ok. 2 ha (w obrębie wałów mieściło się ok. 1,3 ha powierzchni). Wyspa wznosiła się 0,8 – 1,2 m ponad wody otaczającego jeziora. Gród biskupiński był zasiedlony przez 150 lat. Na pierwotnej wyspie powstała osada, którą w czasie największego rozkwitu mogło zamieszkiwać od 900 do 1200 osób.

Gród posiadał połączenie wodne z Notecią, Wartą i dalej Odrą, dlatego też możliwe były podróże aż do wybrzeża morskiego. Podróżowano także zimą, używając kościanych łyżew lub sań. Takie położenie musiało sprzyjać rozwojowi biskupińskiego handlu. Do transportu lądowego służyły zapewne wozy zaprzężone w woły.

Wedle badań, gród zamieszkiwany był do okresu V wieku p.n.e., gdy nagle opustoszał. W jadłospisie mieszkańców znalazły się przede wszystkim zboża (pszenica, proso, jęczmień) oraz soczewica, groch czy rzepa, zaś wokół osady znajdowały się pola uprawne uzyskiwane poprzez wypalanie i karczunek lasów. Trudniono się także zbieractwem (zbierano rosnące dziko zioła) oraz hodowano bydło, kozy, świnie oraz małe konie, przypominające tarpana. Polowano na jelenie i dziki.
Najprawdopodobniej mieszkańcy osady celebrowali kulty solarne i żywiołów. Swoich zmarłych chowali na niewielkim wzniesieniu opodal grodu (ok. 1800 m od niego), gdzie do tej pory odkryto 91 bogatych pochówków. Szczątki świadczą, że zmarłych poddawano kremacji. nasępnie prochy wsypywano do urn umieszczanych w ziemi. Zmarłemu wkładano do grobu narzędzia, ozdoby i pokarm umieszczony w osobnych naczyniach.
Istnieje kilka hipotez co do opuszczenia grodu przez mieszkańców, które nastąpiło – podobnie jak w przypadku analogicznych grodów w Sobiejuchach, Izdebnie, Smuszewie, Jankowicach – w szczytowym okresie rozwoju. Powodem mogło być: zniszczenie grodów przez Scytów, podniesienie się poziomu wód w jeziorach na skutek pogorszenia klimatu lub wyeksploatowanie okolicznego środowiska naturalnego. Z czasem drewniane konstrukcje osady w Biskupinie zostały zalane wodą i przykryte torfem, dzięki których konserwującym właściwościom przetrwały do czasów współczesnych.
www.ebiskupin.pl

Obrazek: By User:Fazer (Own work) [CC-BY-SA-2.5], via Wikimedia Commons

wyślij do:
  • Facebook
  • Blip
  • Blogger.com
  • co-robie
  • Diigo
  • Flaker
  • Forumowisko
  • Gadu-Gadu Live
  • Grono.net
  • Gwar
  • Kciuk.pl
  • PDF
  • Ping.fm
  • Posterous
  • Spis
  • Twitter
  • Wykop
  • Śledzik
  • Linkologia
  • Pinger
  • StumbleUpon
  • Sfora

Podobne atrykuły:

  1. Tryptyk Sądu Ostatecznego Hansa Memlinga to oprócz Damy z łasiczką Leonarda da Vinci najcenniejsze w polskich zbiorach dzieło malarstwa zachodnioeuropejskiego. Oddział Sztuki Dawnej.
  2. U stóp góry Radostowej we wsi Ciekoty w Górach Świętokrzyskich jest skrawek ziemi zwany Żeromszczyzną.
  3. Skansen Słowian i Wikingów w Wolinie, to tu odbywa się największy festiwal w Europie Festiwal Słowian i Wikingów.
  4. Żywe Muzeum Piernika, to jedyne takie miejsce w Europie, gdzie można wziąć aktywny udział w pokazie tradycyjnego wypieku pierników według receptur sprzed 500 lat.
  5. Największy średniowieczny dźwig portowy w Europie.

agro.travel.pl w sieci