Gdańskie Baszty.

Mury obronne Głównego Miasta Gdańska 2 AW.jpg
Baszta Jacek ul. Pańska.
Zbudowana pod koniec XIV w. strzelista wieża nazwę zawdzięcza św. Jackowi Odrowążowi, który będąc pierwszym polskim dominikaninem przyjął w 1227 r. zaproszenie Świętopełka Wielkiego i wraz z grupą współbraci założył w Gdańsku klasztor. Baszta licząc sobie 36 m wysokości była najwyższą tego typu budowlą w Gdańsku, pod dachem umiejscowione są ganki bojowe (tzw. machikuły).

Baszta Kotwiczników
W miejscu dzisiejszej baszty już w XIV w. wzniesiono warowną wieżę, której zadanie polegało na obronie stoczniowych terenów Lastadii. Wygląd obecny baszty zawdzięczamy Pawłowi van der Horne, który dokonując w 1575 r. przebudowy podwyższył dach wzbogacając całość ozdobnym kominem. W tamtych czasach wieża pełniła rolę więzienia dla groźnych przestępców. Od 1975 r. mieści się tutaj siedziba służb konserwatorskich.

Baszta Łabędź Targ Rybny.
W XIV w na miejscu dzisiejszej wieży stała już podobna budowla, tzw. Baszta Rybacka. Wzniesiona została przez Krzyżaków, a jej zadanie bardziej polegało na zaryglowaniu dostępu do komturskiego zamku od strony miasta. W 1454 r.w skutek buntu gdańszczan zburzono większość krzyżackich obiektów militarnych w tym również Basztę Rybacką. Na fundamentach zniszczonej wieży powstała obecna Baszta Łabędź. Była ona podobna do Baszty Rybackiej, jednak różniła się zasadniczo, ponieważ kierunku ostrzału zwrócony był w stronę przystani portowej. W XVI w., powiększono najwyższe piętro oraz poszerzono okna, ułatwiając w ten sposób obserwację portu.

Baszta Narożna Ogarna.
Powstała w 1343 r., jej rolą było wzmocnienie południowo-zachodniego układu fortyfikacyjnego, stanowiła prostokątny, otwarty od strony miasta występ.
(warto nadmienić iż cechą charakterystyczną pierwszych gdańskich baszt była ich otwarta konstrukcja). Dopiero w latach późniejszych wieżę zabudowano, a od strony zewnętrznej została przyozdobiona w ostrołukowe wnęki.

Baszta Słomiana Targ Węglowy.
Można przypuszczać iż baszta stanowiła swoisty magazyn prochu, na co wskazują jej potężne wymiary ( grubość murów w dolnej partii wynosi aż 4 m.). Przysadzista wieża wybudowana została w 1346 r. Wieża była również przystosowana do zadań samodzielnej, niezależnej od pozostałych fortyfikacji, obrony.

Baszty Stągiewne Długie Ogrody.
Podwójna, bardzo charakterystyczna, baszta stanowiła ważny element systemu obronnego Wyspy Spichrzów. Mała Stągiewka pochodzi z XV w. natomiast większą wieżę wybudowano w latach 1517-1519. Górną kondygnację uzbrojono w baterię ciężkiej artylerii, niezwykle groźnej dla nacierającej piechoty. O walorach obronnych tak zaprojektowanego układu fortyfikacji przekonali się Krzyżacy, którzy podczas wojny z 1520 r. nie potrafili od tej strony zagrozić miastu.

W drugiej połowie XIX w. władze pruskie nosiły się z zamiarem rozbiórki obu wież jako rzekomo utrudniających rozwój miejskiego systemu komunikacyjnego. Energiczne protesty mieszkańców odniosły skutek i dzięki temu wielkie i bardzo ciekawe zabytki można oglądać do dnia dzisiejszego. Od strony wjazdowej zachowały się trzy herby: Gdańska, Rzeczypospolitej oraz Prus Królewskich.

Obrazek: Mury obronne Głównego Miasta Gdańska 2 AW” autorstwa WolskaolaPraca własna. Licencja CC-BY-SA-3.0-pl na podstawie Wikimedia Commons.

wyślij do:
  • Facebook
  • Blip
  • Blogger.com
  • co-robie
  • Diigo
  • Flaker
  • Forumowisko
  • Gadu-Gadu Live
  • Grono.net
  • Gwar
  • Kciuk.pl
  • PDF
  • Ping.fm
  • Posterous
  • Spis
  • Twitter
  • Wykop
  • Śledzik
  • Linkologia
  • Pinger
  • StumbleUpon
  • Sfora