Góry Stołowe są pełne niezwykłych gigantycznych form, ich wysokie na kilkadziesiąt metrów pionowe krawędzie skalne i niesamowite widoki roztaczające się z ich wierzchołków przyciągają turystów jak magnes.

Skalnemiasto1.jpgGóry Stołowe są fragmentem rozległego płaskowyżu, który od wschodu graniczy z Kotliną Kłodzką, a dalej ku północnemu-zachodowi, góry te ciągną sie przez teren Czech, aż po Kotlinę Kamiennej Góry. Nazwa Góry Stołowe doskonale opisuje ich krajobraz, którego charakterystycznymi elementami są rozległe płaszczyzny zrównań i wznoszące się nad nimi, urwistymi ścianami, płaskie stoliwa skalnych bastionów. Unikalna rzeźba, wzbogacona dużym nagromadzeniem rozmaitych form erozji piaskowców w postaci głębokich szczelin, labiryntów i blokowisk skalnych, czy pojedynczych skałek o niespotykanych kształtach, czyni Góry Stołowe wyjątkowymi w skali Polski. Góry Stołowe (332.48; niem. Heuscheuergebirge, czes. Stolové hory, dawn. Hejšovina) – masyw górski w Sudetach Środkowych, na styku z Sudetami Wschodnimi. Wypiętrzone przed 30 milionami lat są jednymi z nielicznych w Europie gór płytowych. Płyty z górnokredowych piaskowców ciosowych ułożone są poziomo – stąd nazwa gór, bo płaskie jak stół. Pod wpływem procesów wietrzeniowych powstały liczne głębokie strzeliny, labirynty, mosty i bramy skalne, a także fantastyczne formy przypominające ludzi, zwierzęta, gigantyczne grzyby i maczugi. Wysokie na kilkadziesiąt metrów pionowe krawędzie skalne i niesamowite widoki z nich się roztaczające – wszystko to powoduje, że turyści chętnie odwiedzają ten zakątek Ziemi Kłodzkiej. Wschodnia część Gór Stołowych wraz ze Szczelińcem Wielkim położona jest w Polsce, w woj. dolnośląskim, w powiecie kłodzkim. Do Polski należy również najbardziej wysunięta na zachód część gór, pasmo Zawory, leżąca w powiatach kamiennogórskim i wałbrzyskim. Po stronie polskiej mają one długość 18 km. i szerokość około 5 km. W 1993 na terenie Gór Stołowych utworzono Park Narodowy Gór Stołowych, zajmujący 63 km². Najbardziej znane w obrębie parku są formy skalne Szczelińca Wielkiego i Błędnych Skał oraz szlak Skalnych Grzybów. Do najcenniejszych obiektów florystycznych należą zbiorowiska roślinności naskalnej, zachowane fragmenty naturalnej roślinności lasów regla dolnego Sudetów jak: Wrota Pośny i Rogowa Kopa, zbiorowiska łąkowe Łężyckich Skałek i okolic darnkowa oraz Wielkie Torfowisko Batorowskie. Obszar Parku Narodowego Gór Stołowych przecina gęsta sieć pieszych szlaków turystycznych (o łącznej długości ok. 100 km), w tym odcinek głównego szlaku sudeckiego im. M. Orłowicza. Udostępniają one wszystkie osobliwości skalne masywu, t.j. wspaniałe „skalne miasto” na Szczelińcu Wielkim (919 m n.p.m.)-najwyższym szczycie Gór Stołowych), skalne labirynty Błędnych Skał w masywie Skalniaka (915 m n.p.m.), Skalne Grzyby i Radkowskie Skały i piękne widokowo, Skały Puchacza położone w krajobrazie przypominającym sawannę i Łężyckie Skałki. Wyjątkową atrakcję stanowi przecinająca Park „Szosa Stu Zakrętów”, biegnąca z Kudowy Zdroju przez Karłów do Radkowa. Warto też odwiedzić Fort Karola czy zobaczyć tzw. „sawannę łężycką”.
Góry Stołowe leżą na europejskim dziale wodnym, rozdzielającym wody mórz Bałtyckiego i Północnego. Zbudowane są z warstw porowatych, łatwo wchłaniających wodę piaskowców i nieprzepuszczalnych, lecz poprzecinanych uskokami margli, co sprzyja występowaniu wód mineralnych. W okolicy istnieje wiele znanych uzdrowisk, takich jak Duszniki-Zdrój (szczawy wodorowęglanowe, wapniowo-magnezowe, sodowe i żelaziste), Polanica-Zdrój (szczawy alkaliczno-ziemne i alkaliczno-ziemno-żelaziste), Kudowa-Zdrój (wody arsenowe).

Wiele z występujących w Górach Stołowych roślin znajduje się pod ochroną, są to m.in. arnika górska, barwinek pospolity, cis pospolity (głównie stanowiska antropogeniczne), dziewięćsił bezłodygowy, goryczka orzęsiona, lilia złotogłów, parzydło leśne, śnieżyczka przebiśnieg, śnieżyca wiosenna, rosiczka okrągłolistna, storczyk męski, storczyk bzowy, kukułka Fuchsa, kukułka szerokolistna, widłak wroniec, widłak goździsty, wawrzynek wilczełyko, zimowit jesienny, sosna drzewokosa. Poza sosną drzewokosą są to rośliny typowe dla większości pasm sudeckich.
W podziale faunistycznym Polski Góry Stołowe należą do części zachodniosudeckiej, która charakteryzuje się brakiem gatunków karpackich i występowaniem w kierunku zachodnim coraz większej liczby gatunków alpejskich.

Przez Góry Stołowe przebiega zachodnia granica występowania ślimaka karpackiego, do ciekawszych gatunków ślimaków występujących tu zalicza się również jeden z najmniejszych polskich ślimaków, świdrzyk stępiony.
W okolicy granicy polsko-czeskiej występuje sprowadzony tu z Korsyki muflon.

W okolicy Gór Stołowych warto zwiedzić również liczne zabytki, w tym:
Kaplica Czaszek w Czermnej koło Kudowy-Zdroju
Skansen budownictwa sudeckiego w Pstrążnej
Fort Karola na górze Ptak w pobliżu Karłowa
Drewniane dzwonnice sygnalizacyjne w Dańczowie, Jerzykowicach Wielkich i Kudowie
Dworek Chopina w Dusznikach-Zdroju
Muzeum Papiernictwa w Dusznikach-Zdroju w zabytkowej papierni.

Obrazek: Skalnemiasto1„. Licencja: CC BY-SA 3.0 na podstawie Wikimedia Commons.

wyślij do:
  • Facebook
  • Blip
  • Blogger.com
  • co-robie
  • Diigo
  • Flaker
  • Forumowisko
  • Gadu-Gadu Live
  • Grono.net
  • Gwar
  • Kciuk.pl
  • PDF
  • Ping.fm
  • Posterous
  • Spis
  • Twitter
  • Wykop
  • Śledzik
  • Linkologia
  • Pinger
  • StumbleUpon
  • Sfora