Komańcza to wieś gdzie łączą się ze sobą 2 pasma górskie: Beskid Niski i Bieszczady.

Komancza cerkiewKomańcza położona jest na południe od Sanoka, przy linii kolejowej Zagórz-Łupków, czyli niejako na granicy Bieszczadów od strony południowo-zachodniej. Dla potrzeb ruchu turystycznego granicę Bieszczadów od tej właśnie strony wyznacza w/w linia kolejowa, choć „prawidłową” granicą tych gór na tym odcinku, jest bieg potoków Osława i Osławica, aż do ujścia Sanu w okolicach Zagórza; ścisły podział geograficzny przesuwa ją na pasmo Wysokiego Działu. Wieś ulokowana na wysokości 455-490m n.p.m. Otaczają ją zalesione szczyty o wysokości od 609 do 736m n.p.m, z których należy wymienić Sokoliska, Karnaflowy Łaz, Dyszową, Kowalówkę, Majkowski Wierch, Banię i Popów Wierch oraz charakterystyczną Mogiłę (Mohyła).
Komańcza to wieś gdzie łączą się ze sobą 2 pasma górskie: Beskid Niski i Bieszczady. Początek osady datuje się na rok 1512. Osadnictwo na tym terenie istniało już jednak dużo wcześniej. Komańcza zawdzięcza swoją nazwę plemieniu Komanów, którzy przybyli tutaj z Rusi Kijowskiej i byli pierwszymi mieszkańcami tych ziem. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, szybko doceniono pozytywny wpływ na zdrowie tutejszego mikroklimatu i wieś została uzdrowiskiem. W tym czasie wydzieliła się część zwana Letniskiem. Wybudowano tam kilka pensjonatów, do których przyjeżdżali licznie studenci oraz kolejarze, głównie ze Lwowa. Z tego okresu do dnia dzisiejszego przetrwały tylko 2 budynki. Mieści się w nich klasztor ss. Nazaretanek oraz schronisko PTTK. Wśród wybitnych gości uzdrowiska należy wymienić przede wszystkim Kazimierza Bartela – pięciokrotny premier II Rzeczypospolitej i wybitny matematyk. Klasztor nazaretanek, był miejscem internowania kardynała Stefana Wyszyńskiego od 27 października 1955 do 28 października 1956, czyli jak powiadają siostry: „zapowiedź przyjazdu przyszła w Święto Chrystusa Króla i wyjazd nastąpił po roku, w ten dzień”. Tutaj 16 maja 1956 w święto Andrzeja Boboli napisał prymas Polski tekst Jasnogórskich Ślubów Narodu Polskiego 1955-1956. Pokój, w którym mieszkał kardynał, jest udostępniany zwiedzającym.
Do niedawna najcenniejszym (i formalnie jedynym) zabytkiem była drewniana cerkiew greckokatolicka z 1802 roku – od 1963 prawosławna. Obiekt konsekrowano w roku 1805. Cerkiew spłonęła 13 września 2006. Była nielicznym już egzemplarzem tzw. stylu wschodniołemkowskiego a ściślej typu północnowschodniego cerkwi łemkowskiej w wariancie bezwieżowym. Obecnie pozostały tylko 2 takie obiekty – w Rzepedzi i Turzańsku. Cerkiew komaniecka została odbudowana, konsekracja nowej świątyni odbyła się 13.10.2010. Niedaleko miejsca po cerkwi prawosławnej znajduje się wybudowana w 1988 roku, częściowo murowana cerkiew greckokatolicka. Górna jej część jest rekonstrukcją drewnianej cerkwi ze wsi Dudyńce w okolicach Sanoka. Jest to pierwsza konsekrowana w powojennej Polsce cerkiew. Nieco niżej, przy skrzyżowaniu obecnej szosy z dawnym traktem biegnącym nad samą Barbarką (obecnie nowy asfalt) do niedawna znajdowała się kuźnia w ruinie. Zbudowana została w latach 60 i działała bardzo krótko. Poprzednia kuźnia była drewniana i znajdowała się w tzw. uliczce cygańskiej, kowalem był Rom. W lipcu 2014 ukończono jej remont i obecnie działa tu galeria caffe „Kuźnia łemkowska”. Przy starym trakcie nad Barbarką zachowało się 3-4 chat/chyż łemkowskich. Przy wjeździe do wsi od strony Jawornika oraz od strony Czystohorbu znajdują się ciekawe, przedwojenne krzyże przydrożne.
Komańcza i okolice to teren na którym do dzisiaj zamieszkują Łemkowie, a ślady ich kultury są widoczne chociażby w lokalnej architekturze. We wsi prowadzone jest także prywatne muzeum poświęcone kulturze łemkowskiej. Założone zostało przez miejscowego Łemko Stefana Boiwko wraz z żoną Darią. W tej rodzinnej kolekcji znajdziemy m.in. pamiątki rodzinne, przedmioty codziennego użytku w gospodarstwie domowym, oryginalną łemkowską skrzynię wianową, żarna oraz oryginalne stroje łemkowskie pochodzące z całej okolicy.

Piesze szlaki turystyczne w Komańczy:

- czerwony, Tokarnia (778 m n.p.m.) – Przybyszów – Kamień (717 m n.p.m.) – Komańcza –Prełuki – Duszatyn – Jeziorka Duszatyńskie – Chryszczata (997 m n.p.m.) (Główny Szlak Beskidzki)
- zielony Komańcza – Dołżyca – Garb Średni (822 m n.p.m.) – Kanasiówka (823 m n.p.m.) –Moszczaniec.

Komańcza to także interesujące miejsce dla wszystkich kochających polską przyrodę. Znajdą tu ścieżkę przyrodniczo-historyczną po Komańczy (7 km), Transgraniczną Trasę Rowerową Komańcza-Medzilaborce (160 km), Ciśniańsko-Wetliński Park Krajobrazowy, Jaśliski Park Krajobrazowy, rezerwaty „Zwiezło” i „Przełom Osławy pod Duszatynem” oraz liczne szlaki turystyczne (czerwony, zielony, niebieski).

W okresie zimowym można natomiast skorzystać z wyciągu narciarskiego, licznych naturalnych tras do biegów narciarskich, kuligów oraz przejażdżek saniami i psimi zaprzęgami.

Obrazek: Komancza cerkiew” autorstwa Korona bPraca własna. Licencja GFDL na podstawie Wikimedia Commons

wyślij do:
  • Facebook
  • Blip
  • Blogger.com
  • co-robie
  • Diigo
  • Flaker
  • Forumowisko
  • Gadu-Gadu Live
  • Grono.net
  • Gwar
  • Kciuk.pl
  • PDF
  • Ping.fm
  • Posterous
  • Spis
  • Twitter
  • Wykop
  • Śledzik
  • Linkologia
  • Pinger
  • StumbleUpon
  • Sfora

Podobne atrykuły:

  1. Transbeskidzki Szlak Konny PTTK. Prowadzi z Brennej w Beskidzie Śląskim, przez Beskid Żywiecki, Podhale, Pieniny, Beskid Sądecki oraz Beskid Niski do Wołosatego w Bieszczadach.
  2. „Góry Słonne”, Bieszczady, cerkwie, cenne zabytki, ciekawostki turystyczne.
  3. Wielka Czantoria (995 m n.p.m.) – najwyższe wzniesienie Pasma Czantorii w Beskidzie Śląskim, dominujące w północnej części tego pasma, jest jednocześnie szczytem granicznym między Polską a Czechami.
  4. Wołosate, Bieszczady – osada położona u podnóża Tarnicy.
  5. Bieszczady. Połonina Wetlińska – jedna z najpiękniejszych tras w Bieszczadach.

agro.travel.pl w sieci